Lakshmi Jayanti: ఫాల్గుణ పౌర్ణిమ 2026: ఉత్తర ఫాల్గుణి నక్షత్రంలో లక్ష్మీదేవి ఆవిర్భావ దినోత్సవం

ఉత్తర ఫాల్గుణి నక్షత్రంతో కూడిన ఫాల్గుణ పౌర్ణమిని శ్రీ మహాలక్ష్మీ దేవి ఆవిర్భావ దినంగా పురాణాలు విశేషంగా పేర్కొంటాయి. క్షీరసాగర మథన సమయంలో ఫాల్గుణ శుద్ధ పౌర్ణమి, ఉత్తర ఫాల్గుణి నక్షత్ర యోగంలోనే మహాలక్ష్మి అవతరించిందని శాస్త్రోక్తంగా చెప్పబడింది. అందువల్ల ఉత్తర ఫాల్గుణితో కూడిన పున్నమి నాడే లక్ష్మీ ఆవిర్భావోత్సవాన్ని ఆచరించాలని ఆగమాలు, పురాణాలు సూచిస్తున్నాయి.

లక్ష్మీదేవి ఆవిర్భావానికి సంబంధించిన పురాణ గాథ

ఒకసారి మహర్షి దూర్వాస మహర్షికు ఒక అప్సరస దివ్య పుష్పమాలతో ప్రత్యక్షమైంది. ఆ పుష్పమాలను తనకు ఇవ్వమని మహర్షి అడగగా, అప్సరస వినయంగా సమర్పించింది. ఆ మాలను ధరించి మహర్షి స్వర్గలోకానికి ప్రయాణిస్తుండగా, మార్గమధ్యంలో దేవేంద్రుడు అయిన ఇంద్రుడు ఎదురయ్యాడు.

ఇంద్రుడు నమస్కరించగా సంతోషించిన దూర్వాసుడు తన చేతిలోని పుష్పమాలను అతనికి ఇచ్చాడు. ఇంద్రుడు ఆ మాలను గౌరవంగా ధరించకుండా, తన వాహనమైన ఐరావతం కుంభస్థలంపై ఉంచాడు. ఐరావతం తొండంతో ఆ మాలను తీసి నేలపై పడవేసింది.

దీనితో ఆగ్రహించిన దూర్వాస మహర్షి — “ఇప్పటి నుండి మూడు లోకాలలో లక్ష్మీ కటాక్షం ఉండదు” — అని శపించాడు.

లక్ష్మీ అదృశ్యం – దేవతల కష్టాలు

శాప ప్రభావంతో లక్ష్మీదేవి లోకాల నుంచి అదృశ్యమైంది. ఐశ్వర్యం లేక దేవతల శక్తి క్షీణించింది. ఈ అవకాశాన్ని ఉపయోగించుకుని రాక్షసులు స్వర్గంపై దాడి చేసి ఆక్రమించారు. రాజ్యం కోల్పోయిన దేవతలు పరాజయం పాలై, చివరకు శ్రీమహావిష్ణువును ప్రార్థించారు.

అప్పుడు శ్రీమహావిష్ణువు రాక్షసులతో సంధి చేసి క్షీరసాగరాన్ని మథించాలని సూచించాడు. ఆ మథనంలో లభించే అమృతం ద్వారా దేవతలు శక్తిని పొందుతారని చెప్పారు.

క్షీరసాగర మథనం – లక్ష్మీ ఆవిర్భావం

మథనంలో మొదట ఘోర విషం (హాలాహలం) వెలువడగా దాన్ని పరమేశ్వరుడు సేవించి లోకాల్ని రక్షించాడు. అనంతరం చంద్రుడు, కామధేనువు, కల్పవృక్షం, ఐరావతం, అప్సరసలు, కౌస్తుభమణి వంటి దివ్య సంపదలు వెలిశాయి.

చివరకు సాక్షాత్తు శ్రీమహాలక్ష్మి సముద్ర గర్భం నుండి అవతరించింది. ఆమెను దేవతలు మహా వైభవంగా ఆరాధించారు. అనంతరం అమృతం కూడా వెలిగి దేవతలకు లభించింది.

పురాణ వ్యాఖ్యానం ప్రకారం — ఈ మథనం అమృతం కోసమే కాక, దూర్వాసుని శాపంతో సముద్రంలో అంతర్ధానమైన లక్ష్మీదేవిని తిరిగి వెలికి తేవడానికే జరిగినదని భావిస్తారు.

ఆచరణ విధానం – లక్ష్మీ ఆవిర్భావ పౌర్ణమి

ఫాల్గుణ పౌర్ణమి రోజున భక్తులు విశేషంగా ఆచరించవలసిన విధానాలు:

• లక్ష్మీనారాయణులకు పాలాభిషేకం చేయాలి
• కమలాలు, తెల్ల పుష్పాలతో పూజించాలి
• శ్రీ స్తుతి, లక్ష్మీ అష్టోత్తరం, శ్రీసూక్తం పారాయణం చేయాలి
• ఉపవాసం ఉండాలి
• రాత్రి జాగరణ చేయాలి

ఈ విధంగా ఆచరించిన వారికి:

• అష్ట ఐశ్వర్యాలు
• ఆయురారోగ్యం
• సత్సంతానం
• కార్యసిద్ధి

లభిస్తాయని శాస్త్ర విశ్వాసం.

2026లో లక్ష్మీ ఆవిర్భావ పౌర్ణమి

తేది: 2026 మార్చి 03
ఫాల్గుణ పౌర్ణమి – ఉత్తర ఫాల్గుణి నక్షత్ర యోగంతో లక్ష్మీ ఆవిర్భావోత్సవం భక్తిశ్రద్ధలతో జరుపుకుంటారు.