Vasantha Panchami: వసంత పంచమి 2026 – సరస్వతి జయంతి, అక్షరాభ్యాసం, పూజలు, పురాణ ప్రాధాన్యం

మాఘమాసంలో వచ్చే అయిదో తిథి వసంత పంచమిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఈ పర్వదినాన్ని మాఘ శుద్ధ పంచమి, శ్రీ పంచమి, మదన పంచమి, సరస్వతి జయంతి అనే నామాలతో కూడా వ్యవహరిస్తారు.

వసంత ఋతువు ఆరంభం

మాఘమాసం నుంచి వరుసగా ఐదు మాసాలపాటు శుభకార్యాలు ఆచరించే సంప్రదాయం ఉంది. అందువల్ల మాఘమాసమే వసంత ఋతువు శోభలకు ఆరంభ మాసంగా భావిస్తారు. ప్రకృతి అంతా పసుపు వర్ణంతో పులకించిపోయే ఈ కాలం ఆనందం, ఉత్సాహానికి ప్రతీక.

సరస్వతి దేవి పూజ ప్రాముఖ్యత

మాఘమాసంలో ముందుగా పూజించాల్సిన దేవత చదువుల తల్లి సరస్వతి దేవి.

“సరస్వతి” అనే పదం నుంచే సారస్వతం అనే మాట పుట్టింది. ఆమె మాటకు, బుద్ధికి, విద్యకు అధిదేవత.

శ్రీ పంచమి నాడు ఆలయాలలో చిన్నారులకు అక్షరాభ్యాసం చేయించడం ఆనవాయితీ. విద్యారంభానికి ఇది అత్యంత శుభదినంగా భావిస్తారు.

ఇతర దేవతల పూజ

ఈ రోజున సరస్వతి మాతతో పాటు

• శ్రీ వినాయకుడు
• భూదేవి
• శ్రీ మహావిష్ణువు
• శివుడు
• సూర్యుడు

వీరిని కూడా పూజించడం విశేషం.

పురాణ కథనాలు – సరస్వతి మహిమ

బృహస్పతి దేవతలకు గురువుగా ప్రసిద్ధుడు. అలాంటి విద్యాసంపన్నుడైన బృహస్పతి కూడా విద్యాసిద్ధి కోసం సరస్వతి దేవిని ఆశ్రయించాడని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.

అలాగే ఆదిశేషుడు సరస్వతి దేవిని ఉపాసించి భూదేవికి జ్ఞానబోధ చేయగలిగాడని బ్రహ్మ పురాణంలో పేర్కొనబడింది.

ప్రకృతి యొక్క మూడవ రూపమైన శ్రీ మహాసరస్వతి, పరబ్రహ్మ నుండి అవిర్భవించిందని శాస్త్రోక్తి.

వేద అధ్యయన సంప్రదాయం

శ్రావణ పౌర్ణమి నాడు వేదాధ్యయనం ప్రారంభించి, మాఘ శుద్ధ పంచమి నాడు పరిసమాప్తి చేసే ఆచారం ప్రాచీన కాలం నుంచి కొనసాగుతోంది.

పురాణాలలో సరస్వతి వైభవం

మత్స్య పురాణం, మార్కండేయ పురాణం, స్కంద పురాణం, బ్రహ్మ పురాణాలలో సరస్వతి దేవి వైభవం విశదంగా వర్ణించబడింది.

2026: జనవరి 23.