కరీంనగర్ జిల్లా మహదేవ్పూర్ మండలంలో గోదావరి – ప్రాణహిత నదుల సంగమానికి అంతర్వాహినిగా సరస్వతీ నది చేరే పవిత్ర త్రివేణీ సంగమ ప్రాంతంలో స్వయంభువుగా వెలసిన దివ్యక్షేత్రం శ్రీ కాళేశ్వర ముక్తీశ్వర స్వామి ఆలయం. ప్రకృతి సోయగాలు, ప్రశాంతమైన వాతావరణం, ఆధ్యాత్మిక వైభవం సమ్మేళనంగా ఈ క్షేత్రం భక్తులను మంత్రముగ్ధులను చేస్తుంది.
క్షేత్ర వైభవం – చరిత్ర
అతి పురాతనమైన ఈ ఆలయం ఒకప్పుడు సుదూర అరణ్య ప్రాంతంలో ఉండేది. అందువల్ల రవాణా సౌకర్యాలు లేక భక్తుల రాకపోకలు కష్టసాధ్యమయ్యేవి. 1976–1982 మధ్యకాలంలో ఆలయ జీర్ణోద్ధరణ పనులు చేపట్టడంతో రహదారి, రవాణా వసతులు మెరుగుపడి, భక్తుల సందర్శన పెరిగింది.
ప్రత్యేకతలు
విశాలమైన ప్రాంగణంలో అలరారుతున్న ఈ ఆలయానికి అనేక విశిష్ట లక్షణాలు ఉన్నాయి:
- ఆలయం నాలుగు వైపులా నాలుగు నంది మూర్తులు దర్శనమిస్తాయి.
- గర్భగుడిలో ఒకే పానమట్టంపై రెండు లింగాలు ఉండటం అత్యంత విశేషం.
- ఒకటి కాళేశ్వర లింగం, మరొకటి ముక్తీశ్వర లింగం.
- ముక్తీశ్వర లింగానికి రెండు నాసికా రంధ్రాలు ఉండటం అరుదైన దైవ చిహ్నం.
- అభిషేక జలం పోసినప్పుడు అది బయటకు రాకుండా భూమార్గం గుండా ప్రవహించి సరస్వతీ నది రూపంలో సంగమంలో కలుస్తుందని స్థలపురాణం చెబుతోంది.
పురాణ కథనం ప్రకారం కాళేశ్వర లింగాన్ని యమధర్మరాజు ప్రతిష్టించాడు. శివుడిచ్చిన వరప్రభావంతో భక్తులు ముందుగా కాళేశ్వరుని, తరువాత ముక్తీశ్వరుని దర్శించాలి అనే ఆచారం ఉంది.
ఉప ఆలయాలు
ఈ క్షేత్ర ప్రాంగణంలో మరెన్నో దేవాలయాలు భక్తులకు దర్శనమిస్తాయి:
- పార్వతీదేవి – శుభానందదేవిగా
- మహాసరస్వతి ఆలయం – ప్రౌఢ సరస్వతిగా పూజలు
- సూర్య దేవాలయం – ప్రధాన ద్వారానికి ఎదురుగా
- విజయ గణపతి ఆలయం
పవిత్ర కోనేరు & యమకోణం
ఆలయ ముందుభాగంలో ఉన్న కోనేరు పవిత్రస్నానానికి ప్రసిద్ధి. ఇందులో స్నానం చేస్తే కాశీ మణికర్ణికా ఘాట్ స్నాన ఫలం లభిస్తుందని నమ్మకం.
ప్రాంగణంలో ఉన్న యమకోణం మరొక విశేషం. ఇక్కడ యముడు తపస్సు చేసినట్లు చెబుతారు. ఈ ప్రదేశంలో ప్రవేశించిన వారికి యమబాధలు ఉండవని, ముక్తి లభిస్తుందని భక్తుల విశ్వాసం.
ఆది ముక్తీశ్వర స్వామి ఆలయం
ప్రధాన ఆలయానికి సుమారు 1 కి.మీ దూరంలో ఆది ముక్తీశ్వర స్వామి ఆలయం ఉంది. ఈ స్వామి దర్శనం సర్వపాపహరణమని చెబుతారు.
ఉత్సవాలు & పూజలు
ఈ క్షేత్రంలో పండుగలు ఘనంగా జరుగుతాయి:
- మహాశివరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు
- కార్తీకమాస దీపోత్సవాలు
- ప్రత్యేక రుద్రాభిషేకాలు
- మహాన్యాస పూర్వక అర్చనలు
ఈ వేళల్లో భక్తులతో ఆలయం కిటకిటలాడుతుంది.
ఎలా చేరుకోవాలి?
- వరంగల్ నుండి సుమారు 110 కి.మీ
- తెలుగు రాష్ట్రాల ప్రధాన పట్టణాల నుండి బస్సు సౌకర్యం అందుబాటులో ఉంది.
- రోడ్డు మార్గం ద్వారా సులభంగా చేరుకోవచ్చు.
.jpg)