ఆంధ్రప్రదేశ్లోని శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లాలో రాపూరు మండల పరిధిలో ప్రకృతి సోయగాల నడుమ వెలసిన పెంచలకోన శ్రీ లక్ష్మీ నరసింహస్వామి క్షేత్రం భక్తుల పాలిట కల్పవృక్షంగా విరాజిల్లుతోంది. కొండలు, కోనలు, జలధారలు, దట్టమైన అరణ్యాల మధ్య స్వయంభువుగా వెలసిన ఈ దివ్యక్షేత్రం ఆధ్యాత్మిక ప్రశాంతతకు నిలయంగా నిలిచింది. ఇక్కడ కొలువై ఉన్న శ్రీ లక్ష్మీ నరసింహస్వామి భక్తుల కోరికలను నెరవేర్చే వరప్రసాదిగా ప్రసిద్ధి చెందాడు.
స్వయంభువుగా వెలసిన దివ్య నరసింహ స్వరూపం
స్థల పురాణం ప్రకారం లోకక్షేమం కోసం శ్రీమహావిష్ణువు ఈ కోన ప్రాంతంలో స్వయంభువుగా అవతరించాడు. ఇక్కడ స్వామివారు చెంచులక్ష్మీ సమేతుడై శిలారూపంలో దర్శనమిస్తారు. ప్రధాన ఆలయానికి కొంత దూరంలో ఆదిలక్ష్మీ అమ్మవారు కూడా స్వయంభువుగా వెలసి భక్తుల పూజలందుకుంటున్నారు.
ఈ దేవదేవేరులను భక్తి శ్రద్ధలతో దర్శించుకుంటే ఆయురారోగ్యాలు, ఐశ్వర్యాలు, సంతానం, విజయాలు ప్రసాదిస్తారని భక్తుల విశ్వాసం.
నవనారసింహ క్షేత్రాలలో విశిష్ట స్థానం
దశావతారాలలో అత్యంత ఉగ్రరూపం, మహిమగల అవతారంగా నరసింహావతారాన్ని పేర్కొంటారు. కృతయుగంలో హిరణ్యకశిపుని సంహరించి ప్రహ్లాదుడిని రక్షించిన శ్రీ నరసింహుడు, అనంతరం భక్తుల రక్షణ కోసం భూమిపై నవనారసింహ రూపాలలో అవతరించాడని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.
ఆ నవనారసింహ క్షేత్రాలలో పెంచలకోనకు ప్రత్యేకమైన స్థానం ఉంది. ఉగ్రరూపాన్ని విడిచిపెట్టి, చెంచు వనిత అయిన లక్ష్మీదేవిని ఆలింగనం చేసుకున్న శాంతస్వరూప నరసింహునిగా ఇక్కడ స్వామివారు దర్శనమివ్వడం ఈ క్షేత్ర విశిష్టత.
పెంచలకోన అనే పేరు ఎలా వచ్చింది?
పురాణ కథనం ప్రకారం చెంచులక్ష్మిని పెనవేసుకుని స్వామివారు ఇక్కడ శిలారూపంలో వెలసినందున ఈ ప్రాంతాన్ని మొదట "పెనుశిల క్షేత్రం" అని పిలిచేవారని చెబుతారు. కాలక్రమేణా ఆ పేరు రూపాంతరం చెంది "పెంచలకోన"గా మారింది.
నేటికీ ఈ ప్రాంత ప్రజలు తమ పిల్లలకు ప్రేమగా పెంచలయ్య, పెంచలమ్మ అనే పేర్లు పెట్టడం ఈ క్షేత్రంపై ఉన్న భక్తికి నిదర్శనం.
ప్రకృతి ఒడిలో దివ్యక్షేత్రం
పెంచలకోనలో స్వామివారి స్వయంభూ రూపం వెనుక భాగంలో ఒక మహాశిల దర్శనమిస్తుంది. ఈ కొండ శిఖరాల నుంచి వర్షాకాలంలో జాలువారే స్వచ్ఛమైన జలధారలు వెండి కరిగించి పోసినట్లు మెరిసిపోతూ దిగువ ప్రాంతాలకు చేరి చివరకు కండలేరు జలాశయంలో కలుస్తాయి.
ఈ దివ్యమైన ప్రకృతి దృశ్యాలు క్షేత్ర మహిమాన్వితతను మరింత పెంచుతున్నాయి.
ఛత్రవటి నరసింహుని మహిమ
పెంచలకోన నరసింహస్వామిని ఛత్రవటి నరసింహుడు అని కూడా పిలుస్తారు. స్థలపురాణం ప్రకారం ఒక గొల్లబోయ భక్తునికి స్వామివారు శిలారూపంలో దర్శనమిచ్చి అనుగ్రహించినట్లు చెబుతారు.
అంతేకాకుండా స్వామివారి మహోత్సవాల ముందు, తరువాత సుమారు ఒక నెలపాటు సప్తర్షులు అదృశ్యరూపంలో వచ్చి స్వామివారికి దివ్య ఛత్రం పట్టి సేవలు చేస్తారని స్థానిక విశ్వాసం. అందువల్లే స్వామివారికి ఛత్రవటి నరసింహస్వామి అనే పేరు ప్రసిద్ధి చెందింది.
శకుంతల–దుష్యంతుల జ్ఞాపకాలను మోసే క్షేత్రం
ఈ ప్రాంతం శకుంతల, దుష్యంత మహారాజుల పరిణయానికి, వారి కుమారుడు భరతుని బాల్యలీలలకు సంబంధించిన ప్రదేశంగా కూడా స్థానిక కథనాలు పేర్కొంటాయి. అందువల్ల ఈ క్షేత్రం ఆధ్యాత్మికంగానే కాక చారిత్రక, పురాణ ప్రాధాన్యాన్ని కూడా కలిగి ఉంది.
వైభవంగా జరిగే బ్రహ్మోత్సవాలు
పెంచలకోనలో ప్రతి శనివారం విశేష పూజలు నిర్వహిస్తారు. అయితే ఇక్కడ జరిగే వైశాఖ శుద్ధ ఏకాదశి బ్రహ్మోత్సవాలు అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందాయి.
బ్రహ్మోత్సవాల ముఖ్య విశేషాలు:
- వైశాఖ శుద్ధ ఏకాదశి నాడు ఉత్సవాల ఆరంభం
- శుద్ధ చతుర్దశి నాడు వైభవమైన గరుడసేవ
- పాంచరాత్ర ఆగమ విధానంలో పూజలు
- పంచాహ్నిక ఉత్సవాల నిర్వహణ
- వేలాది మంది భక్తుల పాల్గొనడం
ఈ సందర్భంగా పెంచలకోన క్షేత్రం భక్తజన సందోహంతో కళకళలాడుతుంది.
దర్శన ఫలితం
పెంచలకోన శ్రీ లక్ష్మీ నరసింహస్వామిని భక్తి శ్రద్ధలతో దర్శించుకుంటే సకల దోషాలు తొలగి, ఆరోగ్యం, ఐశ్వర్యం, సంతానం, విద్య, ఉద్యోగ, వ్యాపారాభివృద్ధి కలుగుతాయని భక్తులు విశ్వసిస్తారు. ముఖ్యంగా చెంచులక్ష్మి సమేతుడైన ఈ నరసింహస్వామి కుటుంబ సౌఖ్యాన్ని, మనశ్శాంతిని ప్రసాదించే దైవంగా ప్రసిద్ధి చెందాడు.

