శ్రీ ఉదయకళేశ్వర స్వామి ఆలయ చరిత్ర – భగీరథుని తపస్సు విశేషాలు

పురాణాల్లో విశేష ప్రాధాన్యం పొందిన భగీరథుడు గంగను భూమికి తీసుకురావడానికి చేసిన తపస్సు అందరికీ తెలిసిందే. ఆ మహోన్నత కార్యం కోసం ఆయన పరమశివుడును ప్రసన్నం చేసుకొని, స్వామివారి తేజోరూపాన్ని లింగరూపంలో ప్రసాదించమని కోరాడు.

శివుడు అతని భక్తిని మెచ్చి ఒక దివ్యమైన తేజో లింగాన్ని ఇచ్చి ఇలా అన్నాడు: గంగ నేరుగా భూమిపై పడితే లోకం కల్లోలమవుతుంది. కాబట్టి ఈ లింగాన్ని భూమిపై ప్రతిష్ఠించి గంగను ప్రార్థిస్తే, ఆమె తన శిరస్సుపైకి వచ్చి అక్కడినుంచి భూమికి ప్రవహిస్తుంది. భగీరథుడు శివుని ఆజ్ఞ ప్రకారం గంగను ఆహ్వానించగా, గంగాదేవి శివుని జటాజూటంలో ప్రవహించి భూమిని కాపాడింది.

శివుని ఆగ్రహం – భగీరథుడి పరీక్ష

కాలక్రమంలో ఒక రోజు శివుడు భగీరథునిపై ఆగ్రహించాడు. గంగ భూమికి దిగివచ్చే సమయంలో గాలిలో ఉన్న అనేక జీవరాశులు మరణించి, అవి గంగజలంతో కలిసి లింగంపై పడటం వల్ల అపవిత్రత కలిగిందని చెప్పాడు.

ఈ పరిస్థితిలో భగీరథుడు శివుని క్షమాపణ కోరగా, శివుడు ఇలా ఉపదేశించాడు:

• కాశీ నుంచి రామేశ్వరం వరకు శైవక్షేత్రాల దర్శనం చేయాలి
• పూజలు నిర్వహించి పాప విముక్తి పొందాలి

గ్రంథినాపురంలో జరిగిన అద్భుతం

ఈ యాత్రలో భగీరథుడు గ్రంథినాపురం అనే ప్రదేశానికి చేరుకున్నాడు. అక్కడ జరిగిన సంఘటనలు అతని జీవితాన్ని మార్చేశాయి.

సంధ్యాసమయంలో వాగులో స్నానం చేసి ధ్యానం చేస్తుండగా:

• ఒక సుగంధ పరిమళం అతన్ని ఆకర్షించింది
• అది స్మశానంలోని నాగవల్లి వృక్షం నుంచి వస్తోంది
• అక్కడ ఒక చితి వెలుగుతూ కనిపించింది

మరుసటి రోజు ఉదయం:

• సూర్యభగవానుడు అతని అర్ఘ్యాన్ని స్వీకరించలేదు
• బదులుగా చితిపై తన కిరణాలను ప్రసరించాడు

దీనికి కారణం తెలుసుకోవాలని భగీరథుడు కాలితో చితిని తాకగా, అక్కడ ఉన్న శివలింగం నుంచి రక్తం కారడం ప్రారంభమైంది.

శాపం మరియు పరిహారం

ఈ సంఘటనతో కోపోద్రిక్తుడైన భగీరథుడు ఆ ప్రదేశాన్ని శపించగా, వెంటనే శివుడు ఆకాశవాణి ద్వారా ప్రత్యక్షమయ్యాడు.

శివుని వాక్యం స్పష్టంగా ఇలా ఉంది:

• “నీవు మళ్లీ నన్ను అపవిత్రం చేశావు”
• “నీ ఆత్మశక్తి అంతా ఇక్కడే విడిచిపెట్టాలి”

ఈ మాటలు విన్న భగీరథుడు పశ్చాత్తాపంతో:

• తన ఆత్మశక్తిని అక్కడే అర్పించాడు
• శివుని పూజ కోసం ఒక ప్రత్యేక స్థలం నిర్మించాడు

ఉదయకళేశ్వర స్వామి ఆవిర్భావం

భగీరథుడు భక్తితో:

• పదకొండు వెదురు చెట్లతో వృత్తాకార నిర్మాణం చేశాడు
• ఒక పుట్టను నిర్మించి అందులో శివుని ప్రతిష్ఠించాడు

ఉదయ సమయంలో సూర్యకిరణాల్లో స్వామివారు దర్శనమివ్వడం వల్ల:

“శ్రీ ఉదయకళేశ్వర స్వామి” అనే నామం ఏర్పడింది.

ఆలయ నిర్మాణ చరిత్ర

కాలగమనంలో ఈ క్షేత్రం ప్రాముఖ్యత పెరిగింది. చోళులు మరియు పల్లవులు కాలంలో ఆలయం అభివృద్ధి చెందింది.

ఒక సందర్భంలో పుట్టను కూల్చివేయాలని ప్రయత్నించగా:

• భయంకరమైన గాలులు వీచి అడ్డుకున్నాయి
• తహశీల్దార్ ప్రయత్నించగా అతని కళ్ళు పోయాయి
• స్వామివారి శిరస్సు నుంచి రక్తం కారింది

ఈ సంఘటనతో క్షేత్ర మహిమ మరింత వెలుగులోకి వచ్చింది.

రాజుకు కలలో దర్శనం

ఒక రాజుకు స్వామివారు కలలో దర్శనమిచ్చి:

• తనకు గాయం జరిగిందని చెప్పారు ఆలయాన్ని నిర్మించమని ఆదేశించారు

రాజు అక్కడికి వచ్చి:

• పుట్టపై నీళ్లు పోసి లింగాన్ని వెలికి తీశాడు గొప్ప ఆలయ నిర్మాణం చేపట్టాడు

అమ్మవారి ప్రతిష్ఠ

తరువాత పార్వతీ దేవి కూడా కలలో దర్శనమిచ్చి తనకు ఆలయం నిర్మించమని చెప్పింది.

అనుగుణంగా:

• స్వామివారి ఉత్తర దిశలో అమ్మవారిని ప్రతిష్ఠించారు
• ఈ క్షేత్రం “గంగా పార్వతీ సమేత ఉదయకళేశ్వర స్వామి”గా ప్రసిద్ధి చెందింది

భక్తుల విశ్వాసం

ఈ క్షేత్రాన్ని దర్శించిన భక్తులు విశ్వసించే ఫలితాలు:

• సర్వబాధల నుంచి విముక్తి
• ఐశ్వర్యం, సుఖసంతోషాలు
• ఆధ్యాత్మిక శాంతి

ఉత్సవాలు

ప్రతి సంవత్సరం:

• మాఘ బహుళ నవమి నుండి ఫాల్గుణ శుద్ధ తదియ వరకు

బ్రహ్మోత్సవాలు అత్యంత వైభవంగా నిర్వహించబడతాయి.

క్షేత్ర స్థానం

ఈ క్షేత్రం ప్రస్తుతం గండవరంగా ప్రసిద్ధి చెందింది:

• నెల్లూరుకు ఉత్తరంగా కావలి మార్గంలో సుమారు 16 కి.మీ దూరంలో

శ్రీ ఉదయకళేశ్వర స్వామి కథ భక్తి, పాపపరిహారం, దైవలీలల సమ్మేళనం. భగీరథుని తపస్సుతో ప్రారంభమైన ఈ గాథ నేటికీ భక్తులకు ఆధ్యాత్మిక మార్గదర్శకంగా నిలుస్తోంది.